Muzeum Ziemi Rawickiej

Muzeum Ziemi Rawickiej to miejska placówka kulturalna mieszcząca się w zabytkowym barokowym ratuszu przy Rynku w Rawiczu. Działa nieprzerwanie od 1973 roku, gromadząc eksponaty związane z historią miasta i powiatu rawickiego. To jedno z ciekawszych muzeów regionalnych w południowej Wielkopolsce, które w swoich zbiorach kryje prawdziwą perełkę – największą w Polsce kolekcję pamiątek po Korpusie Kadetów.

Historia muzeum i zabytkowy ratusz

Decyzję o powstaniu muzeum podjęto w 1971 roku, ale oficjalna inauguracja nastąpiła dopiero 13 grudnia 1973 roku. Data nie była przypadkowa – uroczystość wpisała się w lokalne obchody dwusetnej rocznicy powstania Komisji Edukacji Narodowej. Od samego początku siedzibą placówki jest XVIII-wieczny ratusz, który wcześniej zajmowała administracja miejska. Po przeprowadzce urzędników i niezbędnym remoncie, sale na piętrze zaadaptowano na potrzeby ekspozycji muzealnej.

Sam budynek ratusza to już osobna atrakcja. Barokowa architektura i centralne położenie na rynku sprawiają, że muzeum nie sposób przegapić podczas spaceru po Rawiczu.

Co zobaczysz w salach muzealnych

Ekspozycja stała rozproszona jest po kilku salach tematycznych. Każda z nich opowiada inną historię regionu.

Sala Etnograficzna prezentuje kulturę ludową okolic Rawicza, ze szczególnym uwzględnieniem tak zwanego mikroregionu hazackiego. Można tu zobaczyć stroje ludowe, meble, przedmioty codziennego użytku oraz instrumenty muzyczne – w tym dudy. Znajdzie się też miejsce dla sztuki sakralnej. To dobry punkt startowy dla osób zainteresowanych tradycjami regionu.

Sala Dawnych Rzemiosł skupia się na historii lokalnego rzemiosła, a szczególnie sukiennictwa, które było ważną gałęzią gospodarki w dawnym Rawiczu. Eksponowane są oryginalne narzędzia i maszyny używane przez sukienników, stolarzy, kowali, szewców, bednarzy i cieśli. Wśród eksponatów wyróżniają się pamiątki cechowe – wilkomy czy skrzynie cechowe.

Rawicz przez wieki był ważnym ośrodkiem sukienniczym. Manufaktury tekstylne zatrudniały setki mieszkańców, a miejscowe sukno eksportowano do odległych regionów.

Sala Kadecka im. ppłk. Jana Kamińskiego to prawdziwa duma muzeum. Zgromadzono tu największy w Polsce zbiór pamiątek po Korpusie Kadetów, który działał w Rawiczu od 1925 roku (początkowo jako Korpus Kadetów nr 3, od 1936 jako nr 2). Na wystawie można zobaczyć dokumenty, fotografie, mundury kadeckie oraz medale i odznaczenia. Dla miłośników historii wojskowości to miejsce obowiązkowe.

Sala Portretowa prezentuje galerię malarstwa portretowego, w której wyróżnia się kolekcja wizerunków dawnych właścicieli miasta. To ciekawa lekcja historii opowiedziana poprzez twarze ludzi, którzy kształtowali losy Rawicza na przestrzeni stuleci.

Sala Bractwa Kurkowego przybliża tradycje strzeleckie związane z tym charakterystycznym dla dawnych miast polskich i niemieckich stowarzyszeniem. Pamiątki po bractwie kurkowym pokazują, jak ważną rolę odgrywało ono w życiu społecznym miasta.

Sala im. Stanisława Kukli to przestrzeń audiowizualna poświęcona pracom malarskim tego znanego pejzażysty związanego z ziemią rawicką i Wrocławiem. Ekspozycja pozwala poznać twórczość artysty w kameralnej atmosferze.

Wystawa o rawickich Żydach

Muzeum prowadzi też ważną działalność dokumentującą wielokulturową przeszłość regionu. Od lipca dostępna jest wystawa tematyczna „Rawiccy Żydzi”, która składa się z ocalonych fragmentów macew oraz plansz z reprodukcjami materiałów archiwalnych dokumentujących historię rawickiej synagogi.

Eksponaty pochodzą z cmentarza żydowskiego w Rawiczu-Sierakowie, zniszczonego w okresie okupacji. Muzeum koordynuje akcję „Wspólnie przywracamy pamięć”, w ramach której wolontariusze gromadzą i zabezpieczają pozostałości płyt nagrobnych. To ważny element edukacji historycznej, który przypomina o żydowskiej społeczności Rawicza.

Dla kogo to muzeum

Muzeum Ziemi Rawickiej to miejsce uniwersalne. Rodziny z dziećmi znajdą tu wiele ciekawych eksponatów – od dawnych narzędzi rzemieślniczych po kolorowe stroje ludowe. Dzieci zazwyczaj fascynują się mundurami kadeckimi i starymi maszynami w Sali Dawnych Rzemiosł.

Miłośnicy historii docenią bogate zbiory związane z Korpusem Kadetów oraz galerię portretową. Osoby zainteresowane etnografią i kulturą ludową spędzą sporo czasu w Sali Etnograficznej.

Muzeum prowadzi też aktywną działalność edukacyjną – organizuje wystawy czasowe, prelekcje, warsztaty i spotkania autorskie. Współpracuje ze szkołami i uniwersytetami trzeciego wieku, realizując programy edukacji regionalnej. Warto zajrzeć na stronę internetową lub profil na Facebooku, żeby sprawdzić aktualny kalendarz wydarzeń.

W 2001 roku Muzeum było gospodarzem I Biennale Sztuki Europejskiej Rawicz – Pakosław – Rokosowo, wydarzenia promującego sztukę współczesną zainicjowanego przez twórców z rawickiej Grupy R4.

Ile czasu przeznaczyć na zwiedzanie

Standardowe zwiedzanie zajmuje około godziny do półtorej. Jeśli ktoś chce dokładnie przestudiować wszystkie sale i poczytać opisy przy eksponatach, warto zarezerwować dwie godziny. Muzeum nie jest duże, ale zbiory są na tyle różnorodne, że każdy znajdzie coś dla siebie.

Warto połączyć wizytę w muzeum ze spacerem po Rawiczu. Miasto leży około 115 km na południe od Poznania, przy drodze do Wrocławia, więc można je wygodnie włączyć w trasę podróży.

Informacje praktyczne – bilety, godziny otwarcia, dojazd

Lokalizacja: Muzeum mieści się w ratuszu na Rynku 1 w Rawiczu (63-900). Trudno o lepszą lokalizację – centralne miejsce na rynku, łatwo znaleźć.

Ceny biletów: W czwartki wstęp do muzeum jest wolny. W pozostałe dni obowiązują bilety wstępne, ale muzeum nie publikuje aktualnego cennika na wszystkich platformach – najlepiej zadzwonić przed wizytą pod numer 65 545 35 75 lub sprawdzić na stronie www.muzeum.rawicz.pl.

Kontakt: Telefon: +48 65 545 35 75, e-mail: [email protected]

Dojazd: Rawicz leży przy trasie Poznań-Wrocław. Dojazd samochodem z Poznania zajmuje około 1,5 godziny, z Wrocławia podobnie. W mieście nie ma problemów z parkowaniem w okolicy rynku. Można też dojechać pociągiem – Rawicz ma połączenie kolejowe z większymi miastami regionu.

Dostępność: Muzeum znajduje się na piętrze zabytkowego ratusza, co może stanowić utrudnienie dla osób z problemami z poruszaniem się.